Cov amino acid tryptophan muaj ntau yam txiaj ntsig rau kev noj qab haus huv, tab sis nws cov teebmeem rau kev noj qab haus huv ntawm lub hlwb yog qhov tsim nyog sau tseg. Nws cuam tshuam rau koj lub siab, kev paub thiab tus cwj pwm, nrog rau koj lub voj voog pw tsaug zog.
Lub cev xav tau cov protein thiab lwm yam tseem ceeb, suav nrog cov uas tseem ceeb rau kev pw tsaug zog zoo thiab lub siab zoo.
Tshwj xeeb, tryptophan tuaj yeem hloov pauv mus ua ib qho molecule hu ua 5-HTP (5-hydroxytryptophan), uas yog siv los ua serotonin thiab melatonin (2, 3).
Serotonin cuam tshuam rau ntau yam kabmob, suav nrog lub hlwb thiab txoj hnyuv. Tshwj xeeb hauv lub hlwb, nws cuam tshuam rau kev pw tsaug zog, kev paub, thiab kev xav (4, 5).
Thaum muab ua ke, tryptophan thiab cov molecules uas nws tsim tawm yog qhov tseem ceeb rau lub cev kom ua haujlwm tau zoo.
Kev Xaus Lus Tryptophan yog ib qho amino acid uas tuaj yeem hloov pauv mus ua ntau yam tseem ceeb, suav nrog serotonin thiab melatonin. Tryptophan thiab cov molecules uas nws tsim tawm cuam tshuam rau ntau yam haujlwm ntawm lub cev, suav nrog kev pw tsaug zog, kev xav, thiab tus cwj pwm.
Muaj ntau txoj kev tshawb fawb tau qhia tias cov neeg uas muaj kev nyuaj siab yuav muaj cov tryptophan qis dua li qub (7, 8).
Los ntawm kev txo cov theem tryptophan, cov kws tshawb fawb tuaj yeem kawm txog nws txoj haujlwm. Ua li no, cov neeg koom nrog kev tshawb fawb tau noj ntau cov amino acids nrog lossis tsis muaj tryptophan (9).
Hauv ib txoj kev tshawb nrhiav, 15 tus neeg laus noj qab haus huv tau raug rau qhov chaw ntxhov siab ob zaug: ib zaug thaum lawv muaj cov ntshav tryptophan ib txwm thiab ib zaug thaum lawv muaj cov ntshav tryptophan qis (10).
Cov kws tshawb nrhiav pom tias thaum cov neeg koom nrog muaj cov tryptophan qis dua, kev ntxhov siab, kev ntxhov siab, thiab kev ntxhov siab ntau dua.
Kev xaus lus: Kev tshawb fawb qhia tau hais tias cov qib tryptophan qis yuav ua rau muaj kev puas siab puas ntsws, suav nrog kev nyuaj siab thiab kev ntxhov siab.
Ib txoj kev tshawb nrhiav pom tias thaum cov theem tryptophan raug txo qis, kev ua haujlwm nco qab mus sij hawm ntev tsis zoo dua li ntawm cov theem ib txwm muaj (14).
Ntxiv rau, kev tshuaj xyuas loj pom tias cov qib qis ntawm tryptophan cuam tshuam tsis zoo rau kev paub thiab kev nco (15).
Cov teebmeem no tej zaum yuav muaj feem cuam tshuam nrog cov theem tryptophan txo qis thiab cov serotonin txo qis (15).
Lus Qhia Luv Luv: Tryptophan tseem ceeb rau kev xav vim nws lub luag haujlwm hauv kev tsim cov serotonin. Cov amino acid no tsawg dhau tuaj yeem ua rau koj lub peev xwm xav tsis zoo, suav nrog kev nco txog cov xwm txheej lossis kev paub dhau los.
Hauv vivo, tryptophan tuaj yeem hloov pauv mus rau 5-HTP molecules, uas tom qab ntawd tsim serotonin (14, 16).
Raws li ntau qhov kev sim, cov kws tshawb fawb pom zoo tias ntau yam ntawm cov teebmeem ntawm cov tryptophan siab lossis qis yog vim nws cov teebmeem rau serotonin lossis 5-HTP (15).
Serotonin thiab 5-HTP cuam tshuam rau ntau yam txheej txheem hauv lub hlwb, thiab cuam tshuam rau lawv cov haujlwm ib txwm tuaj yeem ua rau muaj kev nyuaj siab thiab kev ntxhov siab (5).
Qhov tseeb, ntau yam tshuaj siv los kho kev nyuaj siab hloov pauv li cas serotonin ua haujlwm hauv lub hlwb, ua rau nws ua haujlwm ntau ntxiv (19).
Kev kho mob 5-HTP kuj tseem tuaj yeem pab ua kom cov serotonin ntau ntxiv thiab txhim kho kev xav, nrog rau txo qhov kev ntshai thiab kev pw tsaug zog tsis taus (5, 21).
Zuag qhia tag nrho, qhov kev hloov pauv ntawm tryptophan mus rau serotonin yog lub luag haujlwm rau ntau yam ntawm cov teebmeem pom ntawm lub siab thiab kev paub (15).
Kev Xaus Lus: Qhov tseem ceeb ntawm tryptophan tej zaum yuav yog vim nws lub luag haujlwm hauv kev tsim cov serotonin. Serotonin yog qhov tseem ceeb rau kev ua haujlwm zoo ntawm lub hlwb, thiab cov theem qis ntawm tryptophan tuaj yeem txo cov serotonin hauv lub cev.
Thaum serotonin raug tsim tawm hauv lub cev los ntawm tryptophan, nws tuaj yeem hloov pauv mus rau lwm lub molecule tseem ceeb, melatonin.
Qhov tseeb, kev tshawb fawb qhia tau hais tias kev nce cov ntshav ntawm tryptophan ncaj qha ua rau cov serotonin thiab melatonin ntau ntxiv (17).
Ntxiv rau melatonin, uas muaj nyob hauv lub cev, melatonin kuj yog ib qho khoom noj khoom haus nrov uas pom muaj nyob rau hauv ntau yam khoom noj, suav nrog txiv lws suav, txiv pos nphuab, thiab txiv hmab (22Trusted Source).
Melatonin cuam tshuam rau lub cev lub voj voog pw tsaug zog. Lub voj voog no cuam tshuam rau ntau lwm yam haujlwm, suav nrog kev zom zaub mov thiab lub cev tiv thaiv kab mob (23).
Muaj ntau txoj kev tshawb fawb tau qhia tias kev noj zaub mov tryptophan ntau ntxiv ua rau pw tsaug zog zoo dua los ntawm kev ua kom melatonin ntau ntxiv (24, 25).
Ib txoj kev tshawb nrhiav pom tias kev noj cov khoom noj uas muaj tryptophan ntau rau pluas tshais thiab pluas hmo tau pab cov neeg laus tsaug zog sai dua thiab pw tsaug zog ntev dua piv rau kev noj cov khoom noj txheem (25).
Cov tsos mob ntawm kev ntxhov siab thiab kev nyuaj siab kuj tau txo qis, thiab tryptophan yuav ua rau kom muaj serotonin thiab melatonin ntau ntxiv.
Lwm cov kev tshawb fawb kuj tau qhia tias kev noj melatonin ua ib qho tshuaj ntxiv ua rau kom muaj zog thiab zoo ntawm kev pw tsaug zog (26, 27).
Lus Qhia Luv Luv: Melatonin tseem ceeb rau lub cev lub voj voog pw tsaug zog thiab sawv. Kev noj ntau ntxiv ntawm tryptophan tuaj yeem ua rau cov melatonin ntau ntxiv thiab txhim kho qhov ntau thiab zoo ntawm kev pw tsaug zog.
Qee cov khoom noj muaj ntau tryptophan, suav nrog nqaij qaib, cw, qe, moose thiab crabs (28).
Koj tuaj yeem ntxiv tryptophan lossis ib qho ntawm cov molecules uas nws ua, zoo li 5-HTP thiab melatonin.
Lus Qhia Luv Luv: Tryptophan pom muaj nyob rau hauv cov khoom noj uas muaj protein lossis cov tshuaj ntxiv. Qhov ntau npaum li cas ntawm cov protein hauv koj cov zaub mov noj yuav txawv nyob ntawm seb koj noj ntau npaum li cas thiab hom protein twg, tab sis kwv yees tias cov zaub mov ib txwm muaj li ntawm 1 gram ntawm cov protein ib hnub.
Yog tias koj tab tom nrhiav kev txhim kho koj txoj kev pw tsaug zog thiab kev noj qab haus huv, cov tshuaj tryptophan tsim nyog xav txog. Txawm li cas los xij, koj muaj lwm txoj kev xaiv.
Koj tuaj yeem txiav txim siab ntxiv cov molecule uas tau los ntawm tryptophan. Cov no suav nrog 5-HTP thiab melatonin.
Yog tias koj noj tryptophan nws tus kheej, nws tuaj yeem siv rau lwm cov txheej txheem ntawm lub cev ntxiv rau serotonin thiab melatonin ntau lawm, xws li cov protein lossis niacin ntau lawm. Qhov no yog vim li cas kev ntxiv nrog 5-HTP lossis melatonin yuav yog qhov kev xaiv zoo dua rau qee tus neeg (5).
Cov neeg uas xav kom lub siab zoo dua lossis kev ua haujlwm ntawm lub hlwb tuaj yeem noj cov tshuaj tryptophan lossis 5-HTP.
Ntxiv rau, 5-HTP muaj lwm yam teebmeem, xws li txo cov khoom noj thiab qhov hnyav ntawm lub cev (30, 31).
Rau cov neeg uas xav paub txog kev txhim kho kev pw tsaug zog, kev noj tshuaj melatonin yuav yog qhov kev xaiv zoo tshaj plaws (27).
Lus Qhia Luv Luv: Tryptophan lossis nws cov khoom (5-HTP thiab melatonin) tuaj yeem noj ib leeg ua cov tshuaj ntxiv. Yog tias koj xaiv noj ib qho ntawm cov tshuaj no, qhov kev xaiv zoo tshaj plaws nyob ntawm cov tsos mob uas koj tab tom tsom mus rau.
Vim tias tryptophan yog ib qho amino acid uas pom muaj nyob rau hauv ntau yam khoom noj, nws suav tias muaj kev nyab xeeb hauv cov khoom noj ib txwm muaj.
Cov zaub mov ib txwm muaj kwv yees li ntawm 1 gram ib hnub, tab sis qee tus neeg xaiv noj cov tshuaj ntxiv txog li 5 gram ib hnub (29Trusted Source).
Nws tej kev phiv tshwm sim tau raug kawm txog ntau tshaj 50 xyoo, tab sis muaj ob peb daim ntawv qhia txog nws.
Txawm li cas los xij, cov kev mob tshwm sim xws li xeev siab thiab kiv taub hau qee zaum tau tshaj tawm ntawm cov koob tshuaj ntau dua 50 mg / kg lub cev hnyav lossis 3.4 g rau cov neeg laus uas hnyav 150 phaus (68 kg) (29).
Cov kev mob tshwm sim yuav pom tseeb dua thaum noj tryptophan lossis 5-HTP nrog cov tshuaj uas cuam tshuam rau cov theem serotonin, xws li cov tshuaj antidepressants.
Thaum serotonin kev ua ub no nce ntxiv ntau dhau, ib qho mob hu ua serotonin syndrome tuaj yeem tshwm sim (33).
Yog tias koj noj cov tshuaj uas cuam tshuam rau cov theem serotonin, nrog koj tus kws kho mob tham ua ntej noj cov tshuaj tryptophan lossis 5-HTP.
Lus Qhia Tseem Ceeb: Cov kev tshawb fawb txog kev noj tryptophan ntxiv tsis tau pom tias muaj txiaj ntsig zoo. Txawm li cas los xij, qee zaum kuj pom muaj xeev siab thiab kiv taub hau thaum noj ntau dua. Cov kev mob tshwm sim yuav hnyav dua nrog cov tshuaj uas cuam tshuam rau cov theem serotonin.
Serotonin cuam tshuam rau koj lub siab, kev paub, thiab tus cwj pwm, thaum melatonin cuam tshuam rau koj lub voj voog pw tsaug zog.
Lub sijhawm tshaj tawm: Cuaj hlis-06-2023